climatechange.be

De CO2-concentratie in de atmosfeer overschrijdt de historische grens van 400 ppm. Maatregelen in alle sectoren dringen zich steeds sterker op

Aurélie Reizer — 2013-05-17T10:16:15Z

Enkele dagen geleden raakte bekend dat op het wereldreferentie- meetstation voor CO2-concentratie op Mauna Loa (Hawaï) een historische hoge drempel van meer dan 400 ppm (parts per million) werd overschreden. De aarde heeft sinds het plioceentijdvak – meer dan 3 miljoen jaren geleden, waarin het klimaat op aarde veel warmer was dan momenteel – geen dergelijke concentraties meer gekend. De Staatssecretaris voor Leefmilieu, Melchior Wathelet, roept dan ook alle politici, sectoren, middenveldorganisaties, gezinnen,… om de inspanningen voor de reductie van de uitstoot van broeikasgassen op te drijven om zo een globale temperatuurstijging van meer dan 2°C te voorkomen.

Wetenschappelijk onderzoek (o.m. boringen in het poolijs) heeft aangetoond dat de CO2-concentraties in de 800.000 jaar voor de start van de industriële evolutie (rond 1750) en van het massaal aanwenden van fossiele energiebronnen nooit boven de 300 ppm geklommen zijn. Maar sindsdien zijn die CO2-concentraties gradueel - en in de laatste decennia steeds sneller – blijven stijgen. Waar Charles Keeling in 1958 bij de start van zijn metingen op Mauna Loa nog een concentratie van 317 ppm optekende, bereikte deze concentratie op 9 mei 2013 al een waarde van 400,03 ppm.

Deze grens van 400 ppm mag dan misschien symbolisch lijken, de effecten van een klimaatopwarming zijn dat veel minder. Wetenschappers geven daarom al jaren aan dat de CO2-concentratie in de atmosfeer op termijn teruggebracht moet worden tot 350 ppm om de stijging van de gemiddelde temperatuur op aarde beneden de 2°C ten opzichte van het pre-industrieel temperatuurniveau te houden.

Op politiek vlak wordt dit standpunt gelukkig gevolgd: op de klimaattop van Kopenhagen (2009) werd de noodzaak van een dergelijke 2°C-doelstelling erkend, en op de top van Cancún (2010) heeft de internationale gemeenschap zich effectief tot doel gesteld deze doelstelling te realiseren. Deze doelstelling kan slechts bereikt worden via een drastische reductie van de uitstoot van broeikasgassen, met minimum 50% in 2050 t.o.v. 1990 (wat reducties in de grootte-orde van 80 à 95% voor de geïndustrialiseerde landen impliceert) Tegelijkertijd moet echter vastgesteld worden dat de voorgenomen inspanningen niet voldoen om deze doelstellingen te bereiken.

Melchior Wathelet rekent daarom op de inzet van alle geledingen van onze maatschappij om verregaande inspanningen te leveren en de uitstoot van broeikasgassen sterk aan banden te leggen. Het gebruik van hernieuwbare energiebronnen (offshore-windenergie, biobrandstoffen van de volgende generatie,…), een grotere energie-efficiëntie van gebouwen en apparaten, de keuze van milieuvriendelijke transportmiddelen, een aangepast gedrag (mobiliteit, voeding,…) zijn enkele middelen die de uitstoot van broeikasgassen aanzienlijk kunnen terugdringen.

Maar uiteraard moet ook de politiek haar werk doen. Wathelet roept dan ook zijn regionale collega's om zo snel mogelijk tot een akkoord te komen over de lastenverdeling (‘burden sharing') van de Belgische reductiedoelstelling tegen 2020 tussen het federale niveau en de gewesten en over de internationale klimaatfinanciering die ontwikkelingslanden moet bijstaan (o.m. in hun aanpassing aan de klimaatwijzigingen). De federale Dienst Klimaatverandering organiseert hierover trouwens op 15 mei 2013 een internationale workshop. En hij roept eveneens op om op Europees niveau te blijven pleiten voor het opschroeven van de Europese reductiedoelstelling van -20% naar -30% tegen 2020 (in vergelijking met het niveau in 1990).

Meer info:
Luc Dries, federale Dienst Klimaatverandering, luc.dries@milieu.belgie.be, tel. 02 524 95 39, 0473 338 340

De federale Dienst Klimaatverandering organiseerde – op initiatief van Staatssecretaris Melchior Wathelet – een workshop over de financiering van het klimaatbeleid na 2012

Aurélie Reizer — 2013-05-14T15:59:41Z

In 2009 verbond België zich er toe om, samen met de andere ontwikkelde landen, de inspanning te leveren financieel bij te dragen aan de adaptatie- en mitigatiemaatregelen van de ontwikkelingslanden. Deze verbintenis houdt in dat er tegen 2020 100 miljard dollar per jaar moet gemobiliseerd worden. Er bestaat echter nog steeds veel onduidelijkheid omtrent klimaatfinanciering, zowel wat betreft de bronnen die aangewend zullen worden om de beloofde doelstelling te bereiken, als wat betreft de verdeling van de inspanning tussen de ontwikkelde landen.

Het is in deze context dat de federale Dienst Klimaatverandering – op initiatief van Staatssecretaris Melchior Wathelet – op 15 mei 2013 een workshop organiseerde over de internationale klimaatfinanciering na 2012.

Deze workshop had tot doel de politieke actoren en de nationale stakeholders te informeren aangaande de verschillende aspecten van de Belgische bijdrage aan de klimaatfinanciering en nieuwe ideeën naar voor te laten brengen.

De voormiddag was opgebouwd uit een aantal presentaties die de huidige stand van zaken inzake klimaatfinanciering op internationaal, Europees en nationaal niveau toelichten. Ook de conclusies van de recente studie "Exploring Belgium's Contribution to International Climate Finance after 2012" werden er voorgesteld. De workshop bood tevens de mogelijkheid om de standpunten van de verschillende nationale stakeholders te vernemen, die uitgenodigd werden deel te nemen aan een debat.


Workshop climate finance

Agenda (PDF)

Presentaties :

Opening speech of Melchior Wathelet (Federal State Secretary for State Secretary for Environment, Energy and Mobility)

The Landscape of Climate Finance (Jane Wilkinson, Associate Director, CPI Venice)

European context and initiatives on international climate finance (Mette Koefoed Quinn, Team Coordinator of Climate Finance DG Climate Action, European Commission)

Belgian experience with international climate finance (Peter Wittoeck, FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de voedselketen en Leefmilieu)

Exploring Belgium's contribution to international climate finance after 2012 (Marc Pallemaerts, Institute for European Environmental Policy)

German Climate Finance: The Energy and Climate Fund (Jan Kowalzig, Senior Policy Advisor on Climate Change, Oxfam Germany)

De CO2-concentratie in de atmosfeer overschrijdt de historische drempel van 400 ppm

Aurélie Reizer — 2013-05-14T12:51:25Z

Volgens het Amerikaans Oceanografisch en Atmosferisch Agentschap (NOAA) werd in Hawaï op 9 mei 2013 in de lucht een CO2-concentratie gemeten, waarvan de waarde de symbolische drempel van 400 ppm (parts per million / deeltjes per miljoen deeltjes) overschreed, wat in de laatste miljoenen jaren niet meer gebeurd is en getuigt van een verontrustende opwarming.

In heel de wereld zijn er tientallen observatiestations die de aanwezigheid van CO2 in de atmosfeer permanent detecteren. Maar het station van Mauna Loa, een vulkanische bergketen op het belangrijkste eiland van Hawaï, wordt als de referentie beschouwd. Dit station meet de CO2-concentraties elk uur en zet de resultaten uit in een grafiek die de curve van Keeling wordt genoemd (zie grafiek), verwijzend naar Charles Keeling die er in 1958 zijn metingen startte en toen een concentratie van 317 ppm vaststelde.


CO2-concentraties in Mauna Loa (Hawaï)

Boringen in het poolijs hebben aangetoond dat de CO2-concentraties in de 800.000 jaar voor de start van de industriële evolutie (rond 1750) en van het massaal aanwenden van fossiele energiebronnen nooit boven de 300 ppm gestegen zijn. Maar sinds dan zijn die CO2-concentraties gradueel - en in de laatste decennia steeds sneller – blijven stijgen om op 9 mei 2013 al een waarde van 400,03 ppm te bereiken.

Wetenschappers geven al jaren aan dat de stijging van de CO2-concentratie in de atmosfeer een halt moet worden toegeroepen en zelfs teruggebracht moet worden tot 350 ppm om de stijging van de gemiddelde temperatuur op aarde tegen het einde van deze eeuw beneden de 2°C ten opzichte van het pre-industrieel temperatuurniveau) te houden.

De 2°C-doelstelling die de internationale gemeenschap zich in 2009 gesteld heeft, moet voorkomen dat het klimaat op hol slaat en extreme weersomstandigheden veroorzaakt, met grote gevolgen voor de mens en de economie.

Nadere inlichtingen : persbericht

300 Belgische jongeren sturen de klimaatonderhandelingen

Aurélie Reizer — 2013-05-07T09:16:04Z

Op 3 mei 2013 zijn een 300-tal jongeren van 16 tot 18 jaar naar het Europees Parlement afgezakt om er een unieke ervaring op te doen: ze simuleerden er de internationale klimaatonderhandelingen. Deze boeiende oefening is een gezamenlijk initatief van WWF, de VUB, de Erasmushogeschool Brussel en Studio Globo en heeft tot doel jongeren te doen nadenken over de klimaatproblematiek door ze onder te dompelen in een realistische situatie van onderhandelingen.

Vooraf kregen de leerlingen een land toegewezen dat ze tijdens de bijeenkomst in het parlement dienden te vertegenwoordigen. Het voorbereidend werk in klasverband liet hen toe de situatie van ‘hun' land op economisch, ecologisch en geografisch vlak te ontdekken om een goed inzicht te verwerven in de uitdagingen voor de onderhandelingen die ze gingen voeren. Een twintigtal landen, waaronder Duitsland, Qatar, Ijsland of de Verenigde Staten bevonden zich zo rond de tafel om een akkoord te bereiken over 3 concrete resoluties op het vlak van het luchtverkeer, de voeding en een algemeen klimaatakkoord. In de loop van de discussies werden standpunten verwoord, amendementen uitgeschreven en allianties tussen landen gevormd. De debatten waren geanimeerd en sommige parlementariërs in spe gaven blijk van een echt redenaarstalent.

Deze conferentie werd reeds in 2012 een eerste keer georganiseerd in het kader van het educatief project ‘Climate Challenge'. WWF, Studio Globo, de Erasmushogeschool Brussel en de VUB hebben hiervoor in 2012 een tweetalige website (www.climatechallenge.be) voor het secundair onderwijs ontwikkeld, gewijd aan het thema van de klimaatverandering. Deze educatieve website bevat lesmateriaal voor de leerkracht en de leerling, interviews en animaties. Dit project werd gefinancierd door de Dienst Klimaatverandering van de FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu.

Zie hier alle foto's van die dag.

De Europese Commissie publiceert haar strategie voor aanpassing aan klimaatverandering

Aurélie Reizer — 2013-04-23T09:42:58Z

Op 16 april 2013 heeft de Europese Commissie haar strategie voor aanpassing aan de klimaatverandering gepubliceerd.

De algemene doelstelling van de aanpassingsstrategie van de EU is het leveren van een bijdrage aan een Europa dat veerkrachtiger is ten opzichte van de klimaatverandering. Ze heeft betrekking op de voorbereiding en de capaciteit om te reageren op de impact van klimaatverandering op lokaal, gewestelijk, nationaal en Europees niveau door een coherente benadering en een betere coördinatie te ontwikkelen.

De strategie is gebaseerd op 8 acties :

alle Lidstaten aanmoedigen om globale aanpassingsstrategieën te ontwikkelen
fondsen bijdragen voor de capaciteitsopbouw en de realisatie van aanpassingsacties in Europa
aanpassing op het niveau van steden aanmoedigen, op basis van het model van het Burgemeestersconvenant
het gebrek aan kennis verhelpen
het Europese portaal Climate-ADAPT verder ontwikkelen als « uniek loket » voor aanpassing in Europa
beter rekening houden met het toekomstig klimaat in het cohesiebeleid, het gemeenschappelijk visserijbeleid en het gemeenschappelijk landbouwbeleid
infrastructuren met meer weerstand ontwikkelen
het promoten van verzekerings- en andere financiële producten voor meer bestendige investeringen en handelsactiviteiten

Voor meer informatie:

De website van de Europese Commissie

De strategie in PDF downloaden

Zaterdag 23 maart om 20u30 : Earth Hour

Aurélie Reizer — 2013-03-11T10:40:33Z

Op zaterdag 23 maart a.s. roept WWF opnieuw alle overheden, steden, ondernemingen en burgers op om tussen 20u30 en 21u30 het licht te doven om zo hun steun te betuigen aan de strijd tegen de klimaatverandering.

"Earth Hour" is een actie die een groeiend succes kent: in 2012 werden de lichten een uur lang uitgeschakeld in meer dan 6500 steden, verspreid over 150 landen, met een oproep voor actie tegen de klimaatverandering.

Maar Earth Hour 2013 is meer dan alleen maar het licht uitdoen: WWF stelt u vijf eenvoudige tips voor om uw impact op het leefmilieu te verminderen.

Voor meer informatie en om je steun te betuigen door je te registreren: klik hier

De Europese Commissie zoekt naar creatieve groene projecten

Aurélie Reizer — 2013-02-14T16:01:42Z

De wedstrijd, die op 11 februari door Eurocommissaris voor Klimaat Connie Hedegaard gelanceerd werd, nodigt de Europese burgers uit om een bijdrage te leveren in de strijd tegen klimaatverandering. De grootschalige projectoproep wil zoveel mogelijk Europese initiatieven verzamelen die een daadwerkelijke bijdrage leveren op weg naar een duurzame, koolstofarme toekomst.

Met deze wedstrijd wil de Commissie aantonen dat concrete acties mogelijk en betaalbaar zijn en dat ze op dit moment al uitgevoerd worden, en dat er op het terrein tal van positieve initiatieven genomen worden die het verdienen om onder de aandacht gebracht en beloond te worden.

Wie kan deelnemen?

Elk project, ongeacht of het nu groot of klein is, dat CO2-emissies helpt verlagen en de levenskwaliteit van mensen helpt verbeteren, kan ingediend worden. Een museum in Estland dat uitsluitend verwarmd wordt met de golfslag van de zee, een Deense school die 75% van haar energie zelf opwekt, of een Zweeds initiatief dat de lichaamswarmte wil benutten om een gebouw te verwarmen… De meest originele en vernieuwende uitstootverminderende projecten zijn welkom! Particulieren, ondernemers, publieke en privé-organisaties,… iedereen kan deelnemen!

Er zijn vijf projectcategorieën:

Bouwen en wonen
Winkelen en eten
Hergebruik en recycling
Reizen en vervoer
Produceren en innoveren

De projecten zullen aan het grote publiek voorgesteld worden via een website en een jury zal onder de populairste projecten 3 uitkiezen. De drie winnaars zullen uitgenodigd op een prijsuitreiking in Kopenhagen, en de winnaars uit Bulgarije, Italië, Litouwen, Polen en Portugal zullen hun projecten in de herfst van 2013 tegenkomen op een nationale campagne met reclameborden.

De wedstrijd is een onderdeel van de campagne “Jouw wereld, jouw klimaat”. De campagne is gestart in oktober 2012 en loopt tot eind 2013. Het doel is het presenteren van bestaande kostenefficiënte oplossingen die kunnen bijdragen aan het behalen van de EU-doelstelling om tegen 2050 de broeikasgasemissies met 80 tot 95% terug te dringen.

Voor meer informatie en voor het indienen van een project:

De website van de campagne

De Facebook-pagina

Twitter

Workshop over de bijdrage van de verkoop van koolstofkredieten aan hernieuwbare-energieprojecten

Aurélie Reizer — 2013-02-07T13:27:10Z

Op 29 januari 2013 organiseerden de Belgische federale overhead en Tricorona in Kigali een workshop onder de titel “Participation in a Renewable Energy Programme of activities in Rwanda - How to secure Clean Development Mechanism (CDM) funding?”

Deze workshop had betrekking op de volgende thema's : de hernieuwbare energieën, de ontwikkeling van CDM-projecten in het algemeen en de mogelijke bijdrage van de carbonfinanciering aan de projecten rond hernieuwbare energieën in Rwanda.

U vindt alle informatie over dit evenement (in het Engels) op de website van het federale aankoopprogramma van emissierechten via CDM-projecten (Clean Development Mechanism of Mechanisme voor schone ontwikkeling) en JI-projecten (Joint Implementation of Gezamenlijke uitvoering).

Meer informatie over de flexibiliteitsmechanismen JI en CDM

België veilt 26 miljoen emissierechten in 2013

Aurélie Reizer — 2013-01-08T14:32:45Z

Op 1 januari startte de 3de handelsperiode van het Europese emissiehandelsysteem (Emissions Trading Scheme of ETS), dat ervoor moet zorgen dat de Europese industrie tegen 2020 21% minder broeikasgassen zal uitstoten (t.o.v. 2005). Nieuw in het systeem is dat een deel van de emissierechten verplicht geveild moeten worden. Verspreid over 143 veilingen zal België in 2013 in totaal 26 miljoen emissierechten veilen.

Met de nieuwe periode wijzigt ook de gratis toekenning van de emissierechten aan de bedrijven. Installaties die nog gratis rechten krijgen, krijgen deze vanaf dan in functie van hun kwetsbaarheid voor internationale concurrentie en/of in functie van hun efficiëntie t.o.v. de best presterende bedrijven. Elektriciteitsproducenten krijgen in de regel geen gratis rechten meer (de tijdelijke regeling voor Oost-Europese elektriciteitsinstallaties die moeten moderniseren niet te na gesproken). Verwacht wordt dan ook dat vooral de elektriciteitsbedrijven gebruik zullen maken van het veilingmechanisme.

De eerste Belgische emissierechten zijn op 7 januari 2013 geveild. Vervolgens zal er in de regel, samen met de overige 29 deelnemende landen, 3 keer per week geveild worden op het beursplatform European Energy Exchange (EEX).

In België duidde de Nationale Klimaatcommissie de registeradministrateur van het ‘Nationaal register voor broeikasgassen' bij de Dienst Klimaatverandering van de Federale overheidsdienst Volksgezondheid aan als veiler.

De Europese Richtlijn Emissiehandel legt de lidstaten op om de inkomsten van deze veilingen voor minstens 50% te gebruiken voor klimaatmaatregelen, met inbegrip van internationale klimaatsteun.

De veilinginkomsten zijn sterk afhankelijk van de koolstofprijs en van het welslagen van het “backloading”-voorstel van de Europese Commissie om de koolstofprijs te ondersteunen. Met dit voorstel wil de Commissie in afwachting van meer structurele maatregelen tijdelijk - aan het begin van de 3de handelsperiode - een deel van de te veilen emissierechten van de markt houden.

De Belgische inkomsten zullen geblokkeerd blijven tot er een akkoord is over de verdeling ervan tussen de drie gewesten en de federale overheid, in het kader van de onderhandelingen over een breder samenwerkingsakkoord over de verdeling van de lasten en baten van het Europese Energie- en Klimaatpakket.

Meer info

Mark Looman, Nationaal register voor broeikasgassen, FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de voedselketen en Leefmilieu: 0473 33 39 68

Europese Commissie

veilingkalender (pdf)

China-Belgium International Conference on CDM and Sustainable Development

Luc Dries — 2013-01-02T06:04:34Z

In het kader van het Belgisch-Chinees Partnerschap voor de promotie van CDM en Duurzame Ontwikkeling organiseerde het ‘Hunan CDM Project Service Centre' - met de ondersteuning van de FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu - op 11 en 12 december 2012 in de Provincie Hunan een conferentie over CDM en duurzame ontwikkeling. De Belgische ambassadeur in China, Dhr. Patrick Nijs, gaf er de officiële speech voor ons land, maar ook de Dienst Klimaatverandering gaf er presentaties.

De conferentie beoogde vooral een betere sensibilisatie voor duurzame ontwikkeling, gekoppeld aan koolstoffinanciering in het algemeen. De focus hiervoor lag o.m. op de ontwikkeling van duurzame CDM-projecten, het Chinees emissiehandelssysteem dat momenteel volop via pilootprojecten wordt ontwikkeld, programmatische CDM en technologieoverdracht. De bedoeling hierbij was om duurzame ontwikkeling te integreren in de langetermijnvisie van de koolstofmarkt, wat de kwaliteit en dus ook de waarde van de emissierechten zou verhogen.

Het doelpubliek voor deze conferentie was uiteenlopend, gaande van vertegenwoordigers van de overheid, beleidsmakers en onderzoeksinstellingen tot diverse actoren uit de privésector: consultants, technologieleveranciers, projectontwikkelaars, investeringsbanken, verzekeringsmaatschappijen…

De conferentie mag zeker als een succes worden beschouwd, onder meer omwille van de hoge kwaliteit van de presentaties door de voorzitter van het CDM Executive Board (Dhr. Duan Maosheng), de directeur van de Low Carbon Development Research Center binnen het Chinese NDRC (Dhr. Kang Yanbing), en vertegenwoordigers van organisaties zoals de Tsinghua universiteit, de Gold Standard Foundation, de Industrial Bank, Broad Group en het Belgisch bedrijf White Pavilion.

Verschillende projecteigenaars toonden ook interesse in het valoriseren van duurzaamheidsaspecten van projecten binnen het CDM, onder andere via de ‘Gold Standard'-criteria. De presentaties en uitwisselingen over emissiehandelsystemen, de Chinese pilootprojecten in dit gebied en over technologieoverdracht waren eveneens zeer interessant en leerrijk.

Zowel de Belgische ambassade in China als de lokale Chinese overheidsvertegenwoordigers hebben deze conferentie ondersteund en waren verheugd met het resultaat ervan. De lokale media hebben over de conferentie en over de ontmoeting tussen de Belgische ambassadeur en de gouverneur van de provincie Hunan bericht.

Meer informatie, inclusief de gegeven presentaties, volgt later.